Kestane

Kestane yetiştirmeye başlamadan elinizdeki türü doğrulayın. Yenilebilir kestane Castanea cinsindedir. Parklarda görülen at kestanesi Aesculus aynı bitki değildir ve meyvesi yemeklik kestane yerine tüketilmez. Meyveyi tek fotoğrafa bakarak teşhis etmek yerine güvenilir tohum veya etiketli fidanla çalışın.

Küçük fidanın büyük ağaç olacağını unutmayın

Kestane kalıcı olarak küçük saksıda tutulacak bir mutfak bitkisi değildir. Genç dönemde kapta büyütülebilir, fakat olgun taç ve kök alanı geniştir. Yapıya, komşu sınıra ve diğer ağaçlara uzaklığı çeşidin ve anacın gelişimine göre belirleyin. Yere düşen dikenli meyve örtülerini de yürüyüş yolu seçiminde hesaba katın.

Güneşli, hava dolaşımı olan yer seçin. Don çukuru, uzun süre ıslak taban ve sürekli gölge, sağlıklı fidanı bile zorlayabilir. Bölgenizde kestane yetişiyor olması kendi parselinizin drenajının uygun olduğunu göstermez.

Toprak konusunda seçicidir

Derin, havalanan ve asit karakterli toprak çoğu kestane için uygundur. Kireçli yerde sararma ve zayıf büyüme görülebilir. Dikimden önce analiz yaptırmak, yıllarca asitleştirici ürün denemekten daha doğru bir başlangıçtır. Saksıdaki sorunu bahçe çukuruna torf doldurarak kalıcı çözdüğünüzü varsaymayın; kökler sonunda çevre toprağa ilerler.

Kök boğazı çürümesine yatkın koşullardan kaçının. Suyun toplandığı zeminde fazla sulama hastalık riskini artırır. İlk yıllarda kök çevresini eşit nemli tutun, fakat gövdeyi devamlı ıslatan bir sulama düzeni kurmayın.

Tohum mu, aşılı fidan mı?

Tohumdan yetişen bitki ana ağacın meyvesini aynen tekrarlamayabilir. Çimlendirme öğrenmek veya anaç büyütmek için iyi bir denemedir; belirli irilik ve hasat tarihi için çeşit belli aşılı fidan daha uygundur. Taze kestane tohumu kolay kuruduğundan uzun süre sıcak mutfak rafında beklemiş meyvenin canlılığı düşebilir.

Birçok kestanede verimli meyve tutumu için genetik olarak farklı ve çiçeklenmesi uyumlu başka bir ağaç gerekir. Aynı çeşidin iki kopyası her zaman bu gereksinimi karşılamaz. Fidan alırken yalnız “meyve verir” ifadesini değil tozlayıcı bilgisini de sorun.

Ağacı budarken kabuğu koruyun

İlk yıllarda dengeli gövde ve iskelet dallar oluşturun. Gereksiz büyük yaralar açmak yerine küçük yaşta yönlendirme yapın. Gövdede çatlak, çökmüş kabuk, kuruyan dal veya turuncumsu oluşum fark ederseniz yalnız kuru dal sanıp geçmeyin; kestane kanseri gibi sorunlar uzman değerlendirmesi gerektirebilir.

Fidanı biçme aletiyle yaralamayın ve bağların gövdeye gömülmesine izin vermeyin. Taç altına malç konabilir, fakat malç gövdeye dayanmış bir tepe oluşturmamalıdır.

Hasadı bekletmeden toplayın

Olgun meyve örtüsü açılıp taneler döküldüğünde düzenli toplama yapın. Eldiven dikenli örtüden korunmayı sağlar. Sağlam taneleri delik, küf ve kötü kokulu olanlardan ayırın. Kestane yüksek nemli bir üründür; kuru kabuklu fındık gibi sıcak odada uzun süre dayanacağını düşünmeyin. Saklama yöntemini süreye ve tüketim amacına göre seçin.

Sulama suyu da toprağın parçasıdır

Kapta genç kestane yetiştirirken yalnız hazır harcın etiketine bakmayın. Kullanılan suyun niteliği ve zaman içinde biriken tuzlar kök ortamını değiştirebilir. Yaprak sararıyor diye her sulamada asit veya demir ürünü eklemek sorunu daha karmaşık hâle getirebilir. Su ve toprak analizini birlikte değerlendirmek, özellikle kireçli bölgede daha sağlıklı bir karar verir.

Sonbaharda yeni alınan fidanın köklerini dikimden önce kurumaya bırakmayın. Açık köklü materyalde teslim ve dikim zamanını eşleştirin; saksılı fidanda ise dış yüzey ıslakken kök topunun içerisi kuru kalabilir. Dikim sonrası yalnız çevre toprak ıslatılmışsa fidan susuzluk yaşayabilir. Kök topu ile çevresini ayrı kontrol edin. Kışı geçiren genç gövdeyi kemirgen zararı ve bağ sürtünmesi açısından inceleyin; bu fiziksel zararlar bazen hastalıkla karıştırılır.

Bu bitkiyle ilgili: Kestane Tohumu Nasıl Çimlendirilir? Katlama ve Dikim

İlgili okuma: University of Missouri: kestane yetiştiriciliği ve tohum katlama.