Zamia (ZZ Bitkisi)

Türkiye'de zamia adıyla satılan parlak yapraklı salon bitkisi genellikle Zamioculcas zamiifolia olur. Botanikte Zamia adı verilen sikadlarla aynı bitki değildir. Bu kart ZZ bitkisini anlatır: topraktan çıkan kalın yaprak eksenleri, bunlar üzerindeki parlak yaprakçıklar ve toprak altındaki etli rizomlar temel ayırt edici özelliklerdir. Etikette yalnız zamia yazıyorsa bilimsel adı da sorun.

Dayanıklılık ile büyüme hızını ayırın

ZZ, düşük ışıklı yerde bir süre görünümünü koruyabilir. Bu, karanlık bir köşede hızlı gelişeceği anlamına gelmez. Yeni sürgün bekliyorsanız daha aydınlık, doğrudan yakıcı güneş almayan bir konum seçin. Önceden gölgede durmuş yaprakları birden güneşe bırakmak lekelenmeye yol açabilir; geçişi kademeli yapın.

Aylarca yeni sürgün görmemek tek başına hastalık değildir. Eski yaprakların sağlamlığı, saksının kuruma düzeni ve rizomların durumu daha açıklayıcıdır. Bitkinin yavaşlığını gidermek için gübreyi ve suyu artırmak, özellikle karanlık yerde sorunu büyütebilir. Büyümenin her hafta aynı hızda sürmesini beklemeyin.

Rizomların depoladığı suyu hesaba katın

Etli toprak altı yapılar ve kalın yapraklar, kısa kurak dönemlere dayanmayı kolaylaştırır. Sulamalar arasında harcın belirgin biçimde kurumasına izin verin. Büyük kapta yalnız yüzeye bakmayın; iç kısım nemli olabilir. Su verdiğinizde fazla suyu tamamen süzdürün ve dekoratif kapta birikmesine izin vermeyin.

Bir yaprak sarardı diye hemen su eklemek doğru değildir. Uzun süre kuru kalma ile sürekli ıslaklık benzer biçimde yaprak kaybına yol açabilir; saksı kontrolü bu yüzden gereklidir. Karar vermeden önce son sulamayı ve harcın gerçek durumunu değerlendirin. Haftanın belirli gününü zorunlu sulama günü haline getirmeyin.

Kaba sığmak başka, sıkışmak başka

Rizomlar zamanla iç saksıyı doldurabilir. Plastik kabın şeklinin değişmesi, köklerin çok yoğunlaşması veya suyun düzensiz dağılması değişim gereğini düşündürebilir. Yine de bütün bitkiyi çok büyük bir kaba taşımak gerekmez. Delikli ve bir boy büyük bir kap, sağlıklı kök topunu yönetmeyi kolaylaştırır.

Saksı değiştirirken sağlam rizomları patates gibi parçalara ayırmayın. Bölme yapılacaksa her bölümün kendi kökü ve gelişebilen canlı kısmı bulunmalıdır. Yaralı dokuyu uzun süre ıslak harca gömmek risk oluşturur. Hasta doku ile doğal kahverengi dış görünümü ayırt etmeden kesim yapmayın.

Parlak yaprağa özel ürün gerekmez

Toz biriktiğinde yaprakçıkları alttan destekleyerek nemli bezle silin. Yağ ve yaprak parlatıcısı sürmek bakımın zorunlu parçası değildir. Özellikle dip kısımlarda yumuşama, kötü koku veya koyulaşma görürseniz bunu yalnız kozmetik bir sorun saymayın. Birkaç eski yaprakçığın yaşlanmasıyla bütün eksenin çökmesini ayırın.

Çoğaltma yaprakla da mümkün olabilir; süreç yavaştır ve her deneme aynı sonuç vermez. Kök oluştu diye hemen büyük bir sürgün beklemeyin. ZZ bitkisi yenmez; kesilen doku ve özsu tahriş edebilir. Budama veya bölme sırasında eldiven kullanın, parçaları evcil hayvanlara bırakmayın ve işlemden sonra aletleri temizleyin.

Yeni sürgünün rengi size ne anlatır?

Topraktan yükselen yeni yapı, olgun koyu yapraklardan daha açık renkli ve daha yumuşak görünebilir. Yalnız bu farkı eksiklik sanıp ek besin vermeyin. Yaprakçıkların açılması ve dokunun sertleşmesi zaman alır. Yeni gelişimin üstüne su püskürtüp sürekli elle açmaya çalışmak gerekli değildir. Çevresinde eşya veya başka yapraklarla sıkışmayacağı boşluk bırakın.

Bitkiyi çoğaltmak için böldüyseniz her küçük bölümün büyük ana bitkiyle aynı hızda sürgün vermesini beklemeyin. Kök ve rizom yerleşimi görünmeyen bir süreçtir; her hafta saksıdan çıkarıp bakmak bu süreci kolaylaştırmaz. Aynı rafta duran iki ZZ'nin farklı davranması da tek başına bakım hatası kanıtı değildir. Kap boyu, geçmiş kök gelişimi ve ışık alan yüzey değişebilir. Karşılaştırmayı komşu saksıyla yarışa değil, kendi bitkinizin zaman içindeki durumuna dayandırın.

Bu bitkiyle ilgili: Zamia Neden Yeni Sürgün Vermez?

İlgili okuma: NC State: Zamioculcas zamiifolia.